Ga naar website navigation Ga naar artikel navigatie Ga naar inhoud

Faculteit der Letteren

In 2018 koos de Faculteit der Letteren ervoor om, in overleg met de Facultaire Gemeenschappelijke Vergadering (FGV), naast facultaire middelen ook de middelen van de kwaliteitsafspraken (ook wel studievoorschotmiddelen genoemd) in te zetten om de plannen met betrekking tot een organisatiewijziging te realiseren. Hiermee wilden we drie doelen bereiken:

  • een aantrekkelijk maatschappelijk profiel voor onze studenten,

  • een efficiëntere programmering van het onderwijs,

  • en een lagere werkdruk.

Aanleiding voor deze koerswijziging was onder andere de terugkerende klacht van onze studenten dat de bestaande opleidingen te weinig voorbereiding boden op de arbeidsmarkt. Ook de ervaren stroperigheid van de organisatie en de werkdruk bij docenten waren redenen om te veranderen. Daarom besloot het faculteitsbestuur om de onderwijsprogrammering en de verdeling van taken drastisch aan te pakken. De wijziging van de onderwijsorganisatie viel uiteen in drie deelplannen:

  • de invoering van profileringsminoren,

  • de aanpassing van het facultaire onderwijsformatieverdeelmodel,

  • de inrichting van drie departementen (in plaats van 10 afdelingen).

Hieronder volgt een overzicht van de oorspronkelijke (in 2018 opgestelde) meerjarenraming en de realisatie van 2019 tot en met 2021:

t/m periode 12 ( x 1.000 euro )

      

Bestedingen per thema

Begroting 2019

Begroting 2020

Begroting 2021

Begroting 2022

Begroting 2023

Begroting 2024*

1. Intensiever en kleinschaliger onderwijs

134

134

240

314

314

 

2. Meer en betere begeleiding studenten

-

33

133

213

213

 

3. Studiesucces inclusief toelating en doorstroom

-

-

100

141

180

-

4. Onderwijsdifferentiatie

-

-

100

141

180

 

5. Passende en goede onderwijsfaciliteiten

-

-

-

-

-

 

6. Verdere professionalisering van docenten

-

80

180

250

250

 

Totaal

134

247

753

1.059

1.137

 

In 2021 is de oorspronkelijke raming bijgesteld in de begroting voor 2022 op basis van nieuwe voorstellen vanuit de FGV. Er is gekozen om meer middelen in te zetten op het thema ‘Intensiever kleinschaliger onderwijs’. Dit is expliciet gemaakt door extra onderwijsformatie in te zetten voor het verkleinen van het aantal studenten per werkgroep en door meer tijd toe te kennen voor scriptiebegeleiding. Beide komen tegemoet aan een wens van zowel onze studenten als onze docenten.

De financiële ruimte om dit te realiseren ontstaat door de tijdelijke NPO-middelen in te zetten voor studentassistentie die voorheen uit de kwaliteitsgelden werd gefinancierd. Na afloop van de looptijd van die tijdelijke NPO-middelen ontstaat hiervoor weer ruimte binnen het budget van de kwaliteitsgelden omdat dit de komende jaren toeneemt. Hieronder is per thema aangegeven waarvoor de middelen de afgelopen jaren zijn ingezet.

Toelichting besteding kwaliteitsafspraken per thema (2019 tot en met 2021)

Ondanks het feit dat we de afgelopen twee jaar te maken kregen met coronamaatregelen, kon de faculteit een groot deel van de geplande doelen toch realiseren, in gang zetten of, in overleg met de FGV, de middelen anders inzetten.

Als gevolg van abrupte overgang naar digitaal onderwijs, bleek een deel van de middelen niet inzetbaar zoals gepland. Na overleg met de FGV zette de faculteit kwaliteitsgelden in ter ondersteuning van de docenten bij de overgang naar digitaal lesgeven en voor extra begeleiding van studenten. Dit resulteerde in:

  • inzet van een ondersteunende onderwijsmedewerker per departement;

  • studentassistenten voor de ondersteuning bij het onderwijs;

  • extra inzet van studentassistentie bij de begeleiding van internationale studenten.

Thema 1 Intensiever en kleinschalig onderwijs

Thema 1 Intensiever en kleinschalig onderwijs

t / m perio de 12 ( x 1.000 euro )

Begroting 2019

Begroting 2020

Begroting 2021

Begroting totaal

Realisatie 2019

Realisatie 2020

Realisatie 2021

Realisatie totaal

1. Intensiever en kleinschaliger onderwijs

        

Verbetering staf-studentratio;

134

134

240

508

134

285

237

656

Minumum urennorm per cursus

-

-

-

-

-

-

-

-

Teaching en researchassistent om docenten te

        

ondersteunen en studenten intensiever te betrekken bij

-

-

-

-

-

-

-

-

wetenschap

        
 

134

134

240

508

134

285

237

656

De inzet van deze middelen had als doel de werkdruk te verlagen en de kwaliteit van het onderwijs te verbeteren.

Onze faculteit wordt bij veel opleidingen gekenmerkt door haar kleinschalige en intensieve onderwijs. De relatief kleine studentenaantallen (bij een groot deel van de opleidingen) vragen heel veel van onze docenten. De kleine aantallen leiden namelijk tot beperkte financiering van het onderwijs waardoor veel onderwijs op de schouders van een kleine groep docenten komt. Dit leidt tot hoge werkdruk bij docenten en tot minder tijd voor begeleiding van studenten. Daarom zijn de kwaliteitsgelden sinds 2016 ingezet voor verbetering van de staf-studentratio. Daarnaast is in 2020 aan elk van de drie departementen extra onderwijsformatie toegekend om de toegenomen werkdruk, als gevolg van de plotselinge overgang naar online onderwijs in verband met de coronamaatregelen, te verlagen. Dit was mogelijk door de eerder genoemde ophoging van de kwaliteitsgelden door het college van bestuur. Ook de doelstelling om een minimumnorm voor ureninzet per cursus(onderdeel) vast te stellen, is gerealiseerd.

Thema 2 Meer en betere begeleiding van studenten

t / m perio de 12 ( x 1.000 euro )

Begroting 2019

Begroting 2020

Begroting 2021

Begroting totaal

Realisatie 2019

Realisatie 2020

Realisatie 2021

Realisatie totaal

2. Meer en betere begeleiding studenten

        

Verbetering studierendementen en welzijn studenten optimalisering studiebegeleiding

0

33

133

166

0

50

23

73

Begeleiding internationale studenten

0

0

0

0

0

35

3

38

Verlagen werkdruk docenten

0

0

0

0

0

0

0

0

  

33

133

166

 

85

26

111

Met het oog op het welzijn van onze studenten is een deel van de kwaliteitsgelden ingezet voor verbetering van het mentoraat en voor studiebegeleiding. Met name internationale studenten bleken, als gevolg van het online onderwijs, behoefte te hebben aan extra ondersteuning. Daarom is besloten om hiervoor extra studentassistenten in te zetten onder begeleiding van een coördinator. In 2021 is dit deels uit andere budgetten gefinancierd, zoals de incidentele NPO-middelen. Dat zal ook in 2022 het geval zijn. Vanaf 2023 is er weer voldoende financiële ruimte om dit uit de middelen van de kwaliteitsafspraken te financieren.

Thema 3 Studiesucces

t / m perio de 12 ( x 1.000 euro )

Begroting 2019

Begroting 2020

Begroting 2021

Begroting totaal

Realisatie 2019

Realisatie 2020

Realisatie 2021

Realisatie totaal

3. Studiesucces inclusief toelating en doorstroom

        

Aanstelling aparte admission officer en versterking facultaire examencommissie

-

-

100

100

-

80

101

181

Inhoud onderwijs koppelen aan maatschappelijke thema's in profileringsminoren

-

-

 

-

-

-

-

-

         
 

-

-

100

100

-

80

101

181

Met de kwaliteitsgelden stelde de faculteit twee admission-officers aan voor een betere afhandeling van het toelatingsproces van buitenlandse studenten en om de studentcommunicatie te verbeteren. Vanaf 2022 wordt één van de admission-officers uit andere middelen gefinancierd; dit is mogelijk door extra structurele middelen.

Thema 4 Onderwijsdifferentiatie

t/m periode 12 (x 1.000 euro)

Begroting 2019

Begroting 2020

Begroting 2021

Begroting totaal

Realisatie 2019

Realisatie 2020

Realisatie 2021

Realisatie totaal

4. Onderwijsdifferentiatie

        

Nieuw didacisch onderwijsconcept denktanks;

-

-

100

100

-

-

-

-

Invoering 2-jarige eduvatieve masters; Engelstalige varianten Bachelors; keuzeruimte in B3; ontwikkeling interfacultaire samenwerkingsmodules; ontwikkeling interfacultaire masterpgrogramma's

-

-

-

-

-

96

178

274

    

-

   

-

 

-

-

100

100

-

96

178

274

De wijziging van de onderwijsprogramma’s vormt een kwaliteitsimpuls voor ons onderwijs. In de bacheloropleidingen bieden we interdisciplinaire profileringsminoren aan die een brug slaan tussen wetenschap en maatschappij. Hierdoor kunnen onze studenten met meer vertrouwen de arbeidsmarkt betreden. Door de inrichting van deze profileringsminoren, met een duidelijke link naar de Nationale Wetenschapsagenda en een concreet beroepenveld, krijgt elke bachelorstudent de kans om kennis te maken met maatschappelijke vraagstukken waarop een geesteswetenschapper antwoord moet kunnen geven. De profileringsminoren gaan gepaard met een nieuw onderwijsconcept in onze faculteit: de afsluitende denktank waarin studenten concreet aan de slag gaan met een opdracht, vraag of probleem, voorgelegd door een maatschappelijke partner.

Daarnaast is een viertal Engelstalige bachelors gestart waarvan de voorfinanciering voor rekening van de faculteit kwam. Ook de educatieve masters (acht verschillende tracks) en het interfacultair onderwijs zijn inmiddels allemaal gestart; hiervoor stelde het college van bestuur de (voor)financiering ter beschikking.

Verder besloot de faculteit om per departement een onderwijsmedewerker en studentassistenten aan de stellen om docenten te ondersteunen bij de overgang naar digitaal onderwijs en de kwaliteit van het onderwijs te waarborgen. Daardoor zijn de uitgaven op dit thema hoger dan begroot.

Thema 6 Verdere professionalisering van docenten

t / m perio de 12 ( x 1.000 euro )

Begroting 2019

Begroting 2020

Begroting 2021

Begroting totaal

Realisatie 2019

Realisatie 2020

Realisatie 2021

Realisatie totaal

6. Verdere professionalisering van docenten

        

Aanjager ICTO; professionalisering nieuwe onderwijswerkvorm; proeftuinen

-

80

180

260

-

89

91

180

Taalverwervingsonderwijs

        
         
         
 

-

80

180

260

-

89

91

180

De inzet van deze middelen maakt verdere professionalisering en ondersteuning van docenten op het terrein van ICT in het onderwijs (ICTO) mogelijk en draagt bij aan de ontwikkeling van nieuwe methoden voor taalverwervingsonderwijs. Als gevolg van de coronamaatregelen ontstond een directe vraag naar digitaal onderwijs en is meer gebruik gemaakt van digitale toetsing. Om de docenten op het gebied van ICT te ondersteunen, is de formatie voor ICTO-ondersteuning uitgebreid, onder andere door een medewerker digitale toetsing aan te stellen. De medewerker digitale toetsing is slechts gedeeltelijk uit deze middelen gefinancierd.

Toelichting proces totstandkoming en betrokkenheid belanghebbenden

Het vrijkomen van de studievoorschotmiddelen in het kader van de kwaliteitsafspraken is het startpunt geweest voor intensief overleg met de medezeggenschap in onze faculteit. Voor de zomer van 2018 heeft het faculteitsbestuur procedurele afspraken gemaakt met de FGV over de bespreking van de bestedingsdoelen voor 2019 en indicatieve ramingen voor de verdere jaren.

Voor een goede, tijdige afstemming over de inzet van deze middelen is een Commissie Studievoorschot ingesteld, bestaande uit twee leden van de Facultaire Studentenraad Letteren (FSRL), twee leden van de Onderdeelcommissie Letteren (OCL) en de directeur bedrijfsvoering namens het faculteitsbestuur; de commissie wordt ondersteund door de afdeling Bestuurszaken.

De werkwijze van de commissie is volgt:

  • In het begin van het kalenderjaar bespreekt de commissie voorstellen voor de bestedingen van de middelen voor het komende kalenderjaar. Het gaat dan om verdere concrete invulling van plannen zoals eerder opgenomen in de vorm van indicatieve ramingen.

  • Het faculteitsbestuur onderzoekt vervolgens de financiële haalbaarheid van de voorstellen waarna in overleg met de commissie keuzes gemaakt worden.

  • Deze gekozen voorstellen worden met financiële onderbouwing voor de zomervakantie met de FGV besproken in het bijzijn van de nieuw gekozen leden van de FSRL. Deze leden van de FSRL kunnen dan in het nieuwe studiejaar geïnformeerd en onderbouwd advies uitbrengen over de begroting en specifiek over het deel van de begroting dat gaat over de besteding van de kwaliteitsgeleden. Op deze manier zijn zowel de ‘zittende’ FSRL als de nieuwe FSRL betrokken bij de totstandkoming van de plannen en de besteding van de middelen.

  • De gemaakte afspraken en voorstellen voor besteding worden, vooruitlopend op het formele advies van de medezeggenschap, verwerkt in facultaire begroting van het volgende kalenderjaar.

  • In het najaar brengt de medezeggenschap (FSRL en OC) een formeel advies uit over de facultaire begroting waarbij specifiek wordt ingegaan op de inzet van de kwaliteitsgelden.

  • Na afloop van het kalenderjaar wordt in het jaarverslag verantwoording afgelegd over de uitgaven, de realisatie van de plannen en het proces van de totstandkoming van de plannen.

Zelfstandige reflectie medezeggenschap

Op uitnodiging van de directeur bedrijfsvoering maakt een afvaardiging van de OCL en de FSRL sinds september 2019 deel uit van een facultaire commissie die zich buigt over het opstellen van plannen voor de besteding van de studievoorschotmiddelen. Deze commissie komt drie/vier keer per collegejaar bij elkaar. Tijdens deze bijeenkomsten schetst de directeur bedrijfsvoering de stand van zaken en gezamenlijk wordt er vooruit gekeken naar wensen en mogelijkheden voor de volgende bestedingsperiode. Deze overleggen vinden plaats in een open sfeer en naar het idee van zowel de OCL als de FSRL krijgen beide medezeggenschapsgeledingen voldoende ruimte voor hun inbreng.

Zowel de OCL als de FSRL hebben meermaals wensen voor besteding kenbaar gemaakt. Deze wensen waren gebaseerd op het contact van beide geledingen met hun achterban, zoals de opleidingscommissies, medestudenten en collega-docenten. Vervolgens werd door de directeur bedrijfsvoering de financiële haalbaarheid van de voorstellen onderzocht. Bij het verkennen van de financiële kaders werd ook altijd overwogen hoe een bepaald plan het beste kon worden gerealiseerd: vanuit de studievoorschotmiddelen of vanuit een ander budget. Bij een aantal voorstellen, zoals die met betrekking tot aandacht voor mentale gezondheid van studenten of oplossingen voor knelpunten die voortkomen uit hybride of digitaal onderwijs, bleek dat er hiervoor andere middelen beschikbaar waren en dat de studievoorschotmiddelen niet hoefden te worden aangesproken.

Aangezien de studievoorschotmiddelen voortkomen uit het wegvallen van de studiebeurzen voor studenten vond en vindt de faculteit het belangrijk de inbreng vanuit de studentgeleding relatief zwaarder te laten wegen dan die van de medewerkersgeleding. De OCL onderschrijft deze insteek. Omdat er altijd voldoende ruimte is geweest voor discussie tussen alle betrokkenen in de commissie en de OCL bij alle fasen van de totstandkoming van de plannen serieus zijn betrokken, verloopt het proces tot nu toe tot volle tevredenheid van de OCL. Ook de FSRL, in zowel de huidige als voorgaande samenstelling, is zeer tevreden over hoe fijn en serieus zij bij het proces betrokken worden.

Eleen van der Putten (voorzitter FSRL)
 Janine Berns (voorzitter OCL)